Układ okresowy
The periodic table of chemical elements celebrated its 150th anniversary in 2019.
Warto uczcić tę okrągłą rocznicę! Sprawdź swoją wiedzę i dowiedz się więcej o naszych produktach.
Interaktywny układ okresowy pierwiastków

Jeśli chcesz poznać właściwości fizyczne danego pierwiastka, kliknij odpowiednie pole po prawej stronie...
Zobacz wszystkie układy okresowe w naszej ofercie:
Dodatkowe zasoby
- Masa atomowa: Tabela | Wykres
- Temperatura topnienia: Tabela | Wykres
- Elektroujemność
- Stan utlenienia: Tabela | Wykres
- Konfiguracja elektronowa
- Stały-gazowy-ciekły (stan skupienia): Tabela | Wykres
Kto opracował układ okresowy pierwiastków?
Współczesny układ okresowy pierwiastków jest dziełem rosyjskiego chemika Dmitrija Mendelejewa, który opublikował pierwszy układ okresowy w formie znanej dziś tabeli 6 marca 1869 roku. Mendelejew ułożył pierwiastki według rosnących mas atomowych, a następnie pogrupował je.
W jaki sposób pierwiastki są uszeregowane w układzie okresowym?
Układ okresowy ma postać tabeli, w której pierwiastki chemiczne są uporządkowane według liczby atomowej, konfiguracji elektronowej i powtarzających się podobieństw właściwości chemicznych. Struktura tabeli odzwierciedla prawidłowości w okresach. Układ ma siedem poziomych rzędów (zwanych okresami) z metalami po lewej i niemetalami po prawej stronie. Kolumny (zwane grupami) zawierają pierwiastki o zbliżonych właściwościach chemicznych. Sześć grup ma przyporządkowane nazwy i numery. Przykładowo, pierwiastki z grupy 17 są określane jako halogeny, a grupa 18 to gazy szlachetne. Układ okresowy jest także podzielony na prostokątne bloki według zapełnienia poszczególnych powłok atomowych.
Jakie pierwiastki zostały w ostatnim czasie włączone do układu okresowego? W jaki sposób odkryto te nowe pierwiastki?
Najnowsze pierwiastki w układzie okresowym to nihon, moskow, tennes i oganesson (numery 113, 115, 117 i 118). Nihon jest pierwszym pierwiastkiem zsyntetyzowanym współcześnie w kraju azjatyckim. Nowe pierwiastki zostały wytworzone w akceleratorach cząstek w warunkach laboratoryjnych. Zasadniczo badania tego typu polegają na bombardowaniu cząstkami specjalnych tarczy. Następnie naukowcy analizują skutki takich bardzo szybkich zderzeń. Nowe pierwiastki są efektem współpracy chemików i fizyków. Badania nad otrzymywaniem nowych pierwiastków wymagają odpowiedniego planowania, technologii i zasobów.
Jaki jest cel takich badań?
Pozwalają nam lepiej zrozumieć otaczający nas świat oraz sprzyjają rozwojowi technologii. Jakie działania można podejmować? Czego można się dowiedzieć?